Indië verwerkt? Herinneringen in beelden en teksten van Renske Scheffer



Het verhaal van de Tweede Wereldoorlog in het toenmalige Nederlandsch-Indië is een verhaal van een oorlog ver weg waar in Nederland slechts in beperkte mate aandacht aan wordt besteed. Ook in de vaste presentatie van het Verzetsmuseum Friesland is er maar weinig ruimte voor dit onderwerp. Maar met zekere regelmaat jaar stelt het museum die verre oorlog centraal met een tijdelijke expositie rond de jaarlijkse herdenkingsdatum op 15 augustus.In die reeks is van 8 juli tot en met 27 november de tentoonstelling ´Indië verwerkt?' met teksten en beelden van Renske Scheffer te zien.

Indië vergeten
Voor degenen die de oorlog Zuidoost-Azië hebben meegemaakt was de oorlog pas op 15 augustus afgelopen. Eerst in 1970 werd in Den Haag op 15 augustus een bijeenkomst georganiseerd ter herdenking van het einde van de Tweede Wereldoorlog door de capitulatie van Japan. In 1988 werd het Indisch Monument in Den Haag door H.M. koningin Beatrix onthuld. Sedertdien vindt de jaarlijkse Indiëherdenking daar plaats. Onder het kabinet Kok is in 1999 15 augustus officieel erkend als de datum waarop de Tweede Wereldoorlog ten einde was en wordt er die dag op alle overheidsgebouwen gevlagd.

Renske Scheffer
Renske Scheffer is op 20 maart 1938 tijdens het verlof van haar ouders in Nederland geboren. Enkele maanden later vertrekt het gezin weer terug naar Indië. Haar vader is officier in het KNIL (Koninklijk Nederlandsch Indisch Leger) , hij heeft de oorlog niet overleefd en ligt in Bandung begraven.
Als peutertje wordt Renske met haar moeder en haar oudere zusje, net als alle Nederlandse burgers in een kamp geïnterneerd. Ze herinnert zich haarscherp de dag waarop ze zich moesten verzamelen.
Op achtjarige leeftijd keert ze met haar moeder en zus terug naar Nederland. Na het gymnasium volgt ze op de Kunstacademie de opleiding mode.
Als echtgenote en moeder komt ze, voor een periode van zes jaar, weer in Indië terecht. Daar ontwikkelt ze zich in tekenen, schilderen en aquarel.
De verwerking van haar Indische verleden is van zeer recente datum en is ontstaan naar aanleiding van een therapeutische behandeling. De acht in acryl uitgevoerde beelden zijn op deze expositie voor de eerste keer te zien. Tezamen vormen de beelden, die ze met een handgeschreven tekst toelicht, een soort van levensverhaal waarin de kamptijd een grote rol speelt.

Ons Indië in het Verzetsmuseum Friesland
Het onderwerp Nederlandsch-Indië heeft een ondergeschikte positie binnen het verzamel- en presentatiebeleid van het Verzetsmuseum. Met tentoonstellingen als ´Indië verwerkt?' wil het museum de geschiedenis van die verre oorlog de plaats geven die haar toekomt. In het verleden is dat gebeurd met de fototentoonstelling ´Nederlandsch-Indië in de Tweede Wereldoorlog' (2001), de grote overzichtstentoonstelling ´Jam Karet - De rubberen tijd', een dubbeltentoonstelling ism. het Nationaal Oorlogs- en Verzetsmuseum Overloon over 400 jaar gemeenschappelijke geschiedenis (1998) en ´Pearl Harbor' (1992).
Bij de tentoonstelling ´Indië Verwerkt', is een kleine brochure verschenen met de teksten van Renske Scheffer en een achtergrondartikel van de Stichting 15 augustus 1945 over het verloop van oorlog in Zuidoost-Azië.

bron: Verzetsmuseum Friesland



Comments are closed.
%d bloggers liken dit: