De prijsconcurrentie tussen benzinestations aan de snelwegen blijft achter,  terwijl er tussen de tankstations aan het onderliggende wegennet volop geconcurreerd wordt. Dit constateert de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa) in haar scan van de benzinemarkt over 2005.

Het aandeel van de vijf grote maatschappijen op het hoofdwegennet is, ondanks de veilingen, groot gebleven. Bij de stations langs de snelwegen is hun aandeel volgens de NMa-scan zelfs nog negentig procent. Daarmee is volgens de NMa het oorspronkelijke doel
van de veilingen, meer marktwerking ofwel 'het openbreken van de markt voor nieuwe toetreders'  nauwelijks bereikt. Door de wijze waarop de veilingen zijn vormgegeven, zijn de huidige licentiehouders sterk in het voordeel ten opzichte van nieuwe toetreders.
Wanneer een tankstation voor de eerste keer geveild wordt, gaat de opbrengst van deze veiling naar de huidige licentiehouder. Op deze wijze worden de oliemaatschappijen gecompenseerd voor het verlies van de eeuwigdurende licentie voor hun locaties aan de
Rijkswegen. Aangezien de huidige licentiehouder zelf mag meebieden op zijn station, ontstaat de mogelijkheid ongelimiteerd hoog in te zetten om zo de licentie voor de komende vijftien jaar te behouden. Een belangrijk voordeel komt voort uit de zogenaamde
topdeelregeling. Dit betekent dat wanneer de licentiehouder zelf de hoogste bieder is op zijn tankstation, hij een zogenaamd 'topdeel' aan de staat dient te betalen omdat hij het station anders gratis krijgt toebedeeld omdat hij de opbrengst van de veiling zelf mag houden. Het topdeel is het verschil tussen het hoogste en het één na hoogste bod met een maximum van 15% van het hoogste bod. De licentiehouder betaalt door het maximum van 15 procent nooit het bedrag wat een niet licentiehouder, bijvoorbeeld een
nieuwe toetreder, moet betalen. 'Mede daarom hebben wij de Ministers van Economische Zaken en van Financiën, die de veilingen organiseren, geadviseerd de veilingopzet te evalueren', aldus René Jansen, lid van de Raad van Bestuur van de NMa.

Volgens de NMa hanteren de benzinestations aan de snelwegen over het algemeen de adviesprijzen, terwijl stations langs het onderliggende weggennet kortingen op de  adviesprijzen geven die kunnen oplopen tot circa 10 eurocent per liter. 'Momenteel is bij
veel benzinestations langs de snelwegen niet duidelijk vanaf de weg zichtbaar welke prijzen zij hanteren, waardoor het voor consumenten moeilijker is een keuze te maken op basis van de prijs. Door de prijstransparantie langs de snelwegen te vergroten, kan de prijsconcurrentie een impuls krijgen'. Jansen denkt hierbij aan 'prijspalen' langs de snelwegen waarop staat aangegeven tegen welke prijs een automobilist een liter benzine kan afnemen bij de diverse tankstations aan een snelweg.  De NMa heeft de Minister van Verkeer en Waterstaat in een brief op de hoogte gesteld van deze suggestie.

Zoals bij de start van de benzinescan in 2003 is aangegeven, is dit de derde en laatste keer dat de NMa rapporteert over de ontwikkelingen op de benzinemarkt. Aanleiding voor de scan was het besluit van de NMa om haar onderzoek in de benzinemarkt te staken en de steunsystemen die oliemaatschappijen voor hun pomphouders hanteren niet te verbieden. De NMa zal de ontwikkelingen op de benzinemarkt ook in de toekomst blijven volgen en alert zijn op signalen in deze sector.

bron: NMa