In 2005 hebben controles van de Arbeidsinspectie geleid tot 26 miljoen euro aan boetes voor werkgevers en particulieren die met illegale arbeidskrachten werken. De boetes zijn sinds de invoering van het lik-op-stukbeleid aanmerkelijk hoger geworden, de procedures zijn eenvoudiger en er zit minder tijd tussen overtreding en boete.

Dit blijkt uit de evaluatie van de bestuurlijke boete in de Wet arbeid vreemdelingen, die staatssecretaris Van Hoof van Sociale Zaken en Werkgelegenheid aan de Tweede Kamer heeft gestuurd. De doelstellingen van de bestuurlijke boete zijn gehaald, schrijft Van Hoof. Het lik-op-stukbeleid draagt bij aan de door de overheid gewenste harde aanpak van illegale arbeid.

Sinds 1 januari 2005 krijgen werkgevers die buitenlandse werknemers in dienst hebben zonder dat zij daarvoor een tewerkstellingsvergunning hebben aangevraagd een boete van 8.000 euro per illegale werknemer. Voor particulieren bedraagt de boete 4.000 euro. Deze bedragen zijn aanzienlijk hoger dan vroeger: toen legde de rechter gemiddeld 980 euro boete per overtreding op. Ook gaat het sneller: duurde de afdoening vroeger gauw langer dan een jaar, nu heeft de meerderheid van de overtreders binnen zeven maanden de boete in huis. De eerste tekenen wijzen er bovendien op dat de harde aanpak effectief is. Zo daalde het aantal bedrijven dat bij hernieuwde controle opnieuw in de fout ging van 37 procent in 2003 tot 26 procent in de eerste helft van 2006.

De evaluatie laat zien dat de inning van de boetes soms moeizaam verloopt. Van de boetes die de Arbeidsinspectie in 2005 oplegde, is ruim de helft in augustus 2006 betaald. De trage inning heeft te maken met de hoge bedragen die vaak niet in een keer kunnen worden geïnd. Bovendien overtreedt een deel van de bedrijven bewust de regels om er financieel beter van te worden en dit vertaalt zich mogelijk ook in het betalingsgedrag. Om de inning van de boetes te verbeteren wordt gewerkt aan een overdracht van de inning per 1 januari 2007 aan het Centraal Justitieel Incasso Bureau.

De boeteregels zullen worden aangepast en verduidelijkt om maatwerk beter mogelijk te maken, schrijft de staatssecretaris. Werkgevers en particulieren die de regels hebben overtreden maar te goeder trouw waren, kunnen een lagere boete krijgen. Het gaat bijvoorbeeld om moeilijk te signaleren look alike-fraude (iemand gebruikt de papieren van een ander op wie hij uiterlijk lijkt) of om gevallen dat de verkeerde naam op de tewerkstellingsvergunning staat zonder dat de werkgever daar iets aan kan doen.

bron:SZW